Współpraca wychowanka
Stosowanie tej metody wymaga jednak, aby profesor był otoczony niewielką liczbą uczniów, aby kontakt między nimi był ścisły, aby tok studiów opierał się na takiej właśnie zorganizowanej i bliskiej współpracy nauczyciela z uczniami, co w dobie masowego rozwoju szkół wyższych napotyka zasadnicze trudności. Jednakże ta metoda jest ciągle bardzo skuteczna tam, gdzie można ją stosować; d) metoda przodownictwa kierowanego polega na tym, że wychowawca działa nie na jednostki, ale na zespoły, na grupy i jest ich przodownikiem. Celem jego jest wychowywanie nie wybitnych indywidualności, ale wybitnych zespołów. Działa on na całe grupy, realizując ideał wychowawczy w życiu społecznym, zbiorowym. Metoda ta kojarzy się najczęściej z nazwiskiem Makarenki. Metoda ta wymaga szczególnie bliskiego współżycia nauczyciela z grupą. Łączy ona elementy przodownictwa i metody przymusu, dyscypliny i podporządkowania. W metodzie przodownictwa indywidualnego przymus narzuca po prostu samo postępowanie wychowawcy, który podporządkowując się dyscyplinie, własnym przykładem wciąga do tej dyscypliny także wychowanka.